Bày tượng Đại Nhật Như Lai trong căn hộ nhỏ: chọn kệ, chọn cỡ tượng, cúng nước sạch và những điều nên tránh
Trả lời ngắn: bày tượng Đại Nhật Như Lai trong căn hộ nhỏ chỉ cần một kệ treo hoặc kệ đứng chắc chắn, cao ngang tầm mắt trở lên, ở chỗ sạch và yên tĩnh. Cỡ tượng chọn theo chiều sâu của kệ, không theo mong muốn càng to càng tốt. Cúng dường giản dị bằng một chén nước trong, vài bông hoa tươi là đủ trang nghiêm; nhang nến dùng vừa phải và không để cháy khi vắng nhà.
Bài này dành cho người tuổi Mùi, tuổi Thân, hoặc bất kỳ ai mến hình tượng Đại Nhật, đang sống trong căn hộ hay nhà phố không có phòng thờ riêng. Phần lớn lời khuyên ở đây là kinh nghiệm thực tế về bày trí và an toàn; những chỗ thuộc về tục lệ sẽ được nói rõ.
Không có phòng thờ vẫn bày được
Kinh điển không quy định phải có một căn phòng riêng mới được thờ Phật. Nhiều gia đình Phật tử sống ở chung cư chỉ có một kệ nhỏ trên tường phòng khách, sáng tối thắp một nén nhang, vẫn giữ được nếp. Điều quan trọng là chỗ bày tượng được giữ sạch, không bị dùng lẫn làm chỗ để đồ linh tinh.
Nếu nhà đã có bàn thờ gia tiên, có thể đặt tượng Phật ở một kệ riêng cao hơn bên cạnh, hoặc ở tầng trên cùng nếu bàn thờ có nhiều tầng. Tục chung của người Việt là Phật ở vị trí cao hơn tổ tiên.
Chọn kệ trước, chọn tượng sau
Nhiều người mua tượng rồi mới đi tìm chỗ đặt, và thường thấy tượng quá to so với kệ. Làm ngược lại sẽ đỡ rắc rối:
- Chọn bức tường: tường chắc, không có đường ống nước bên trong, không ẩm.
- Đo chiều sâu kệ. Tượng nên có đế nhỏ hơn chiều sâu kệ ít nhất vài phân, chừa chỗ cho chén nước và bình hoa.
- Tính tải trọng. Tượng đồng hay đá nặng hơn nhiều so với cảm giác khi nhìn ảnh. Kệ treo cần bắt vít nở vào tường bê tông, không dùng miếng dán.
- Rồi mới chọn tượng cao chừng bằng nửa tới hai phần ba khoảng trống phía trên kệ, để tượng không chạm trần hay tầng kệ trên.
Chỗ đặt: những điều tục lệ và những điều thực tế
Tục người Việt thường tránh đặt tượng Phật đối diện cửa nhà vệ sinh, dưới gầm cầu thang, trong phòng ngủ ở phía chân giường, hay ngay trên bếp. Những lời khuyên này hợp lẽ thường: chỗ thờ nên sạch, khô, yên tĩnh và được nhìn tới một cách kính trọng.
Về hướng, có người dựa vào tục Phật bản mệnh để đặt tượng Đại Nhật nhìn hoặc nằm ở hướng Tây Nam. Không có quy định kinh điển nào về chuyện này. Nếu căn hộ cho phép thì cứ theo; nếu không, một chỗ trang nghiêm ở hướng khác vẫn tốt hơn chỗ đúng hướng mà chật chội, ẩm thấp.
Tuyệt đối không đặt tượng trực tiếp xuống sàn nhà, kể cả tạm thời khi dọn dẹp. Khi lau kệ, nhấc tượng đặt lên một mặt bàn sạch có lót khăn.
Cúng dường giản dị: nước, hoa, đèn
Một chén nước trong là cách cúng dường đơn giản và lâu đời. Trong truyền thống Tây Tạng, người ta còn bày nhiều chén nước thành hàng, thay nước mỗi sáng. Với nhà nhỏ, một chén là đủ; thay hằng ngày, nước cũ có thể tưới cây.
Hoa tươi nên thay khi bắt đầu héo; hoa giả bằng vải sạch cũng được nếu không có điều kiện, nhưng nên lau bụi thường xuyên. Trái cây đặt lên rồi nên thụ lộc trong ngày, đừng để hỏng trên kệ.
Đèn có thể là đèn điện nhỏ ánh vàng, an toàn hơn nến cho căn hộ. Nếu dùng nến hay đèn dầu, đặt trong chụp thuỷ tinh, cách xa rèm, và tắt trước khi ra khỏi nhà hay đi ngủ.
Nhang trong căn hộ kín
Căn hộ chung cư thường đóng kín, bật điều hoà nhiều giờ. Khói nhang tích lại trong phòng kín gây cay mắt, ho, và không tốt cho người có bệnh hô hấp, trẻ nhỏ hay người già. Vài cách dung hoà:
- Thắp một nén thay vì cả bó, chọn nhang ít khói.
- Mở hé cửa sổ hoặc bật quạt hút khi thắp.
- Đặt bát nhang trên đĩa lót chịu nhiệt, không để tàn rơi xuống gỗ.
- Không cắm nhang khi nhà không có người.
Không thắp nhang vẫn là thờ Phật. Nhiều người chỉ chắp tay, cúi đầu trước tượng mỗi sáng, giữ lòng tĩnh một phút trước khi đi làm.
Nhà có trẻ nhỏ và thú nuôi
Tượng nặng trên kệ cao là mối nguy nếu trẻ leo trèo hay mèo nhảy lên. Nên dán miếng chống trượt dưới đế tượng, chọn kệ có gờ chắn phía trước, và đặt chén nước, nến ngoài tầm với của trẻ. Với tượng cao trên ba mươi phân, có thể dùng dây chống đổ nối từ lưng tượng vào tường, đi kín phía sau để không lộ ra.
Giữ gìn tượng qua năm tháng
Lau bụi bằng khăn mềm khô dành riêng, khoảng một hai tuần một lần. Tượng đồng không cần đánh bóng thường xuyên; lớp màu sẫm tự nhiên theo thời gian là bình thường. Tượng gỗ tránh nắng chiếu thẳng và tránh để gần máy lạnh thổi trực tiếp vì dễ nứt. Tượng đá, sứ thì tránh va chạm khi lau.
Khi cần chọn tượng có kích cỡ hợp với kệ, có thể tham khảo các mẫu tượng Phật trên Vật Phẩm Phong Thủy, nhớ hỏi kỹ chiều cao, đường kính đế và trọng lượng trước khi đặt.